Tagarchief: Circulaire Economie

De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

iStock-516786130
Lees het gehele artikel

In een circulaire economie staat recyclage centraal, zodat producten (en hun bestanddelen) steeds een nuttige toepassing krijgen. Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Top: selectief slopen

Op grote afbraak- en renovatiewerken wordt het sloopafval steeds vaker apart gehouden en selectief ingezameld. Belangrijk hierin is wel dat de ont­manteling nauwgezet en efficiënt gebeurt om zeker te zijn dat de ver­schillende fracties van goede kwaliteit zijn.

Flop: oplossing voor asbest

Asbest werd jarenlang geproduceerd en gebruikt in tal van toepassingen. Vandaag wordt deze afvalstroom omwille van de hoge verwerkingskost nog te vaak illegaal met ander afval vermengd. Een effectieve handhaving is hier meer dan nodig.  

De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

Vouwkratje-SUEZ
Lees het gehele artikel

In een circulaire economie staat recyclage centraal, zodat producten (en hun bestanddelen) steeds een nuttige toepassing krijgen. Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Top: gerecycleerde plooibak stimuleert hergebruik

Recyclage kan herbruikbaarheid stimuleren. Zo ontwikkelde SUEZ een plastic plooibak op basis van het huishoudelijk verpakkingsmateriaal dat het bedrijf sorteert. Het polymerenrecyclagebedrijf QCP zet die verpakkingen dan om in de bouwstenen voor deze vouwkrat, waarmee gezinnen hun boodschappen op een duurzame manier kunnen vervoeren.

Flop: technische veroudering

Elektrotoestellen die na de garantieperiode ineens stukgaan? Printers die na x-aantal gedrukte pagina’s plots niets meer afdrukken? Er zijn helaas verschillende voorbeelden te vinden van producten waarvan de levensduur wel heel beperkt is.   

Efficiënte recyclage van PVB tussenlagen

iStock-1313408097
Lees het gehele artikel

In Europa wordt het volume van glasafval uit sloop- en renovatiewerken geschat op meer dan 1,5 miljoen ton per jaar. Willen we werk maken van een circulaire economie voor glas, dan zullen er oplossingen voor een aantal uitdagingen gezocht moeten worden. Een daarvan is de aanwezigheid van PVB in gelaagd glas. Dat vindt vooral toepassingen in glas dat uit de automotive komt en architecturale toepassingen. Het Europese Horizon 2020 project Sunrise wil nu kijken hoe het glas ingezameld kan worden en een multisensor tool ontwikkelen die een efficiënte scheiding mogelijk maakt. Het project is net begonnen en loopt nog tot 30 november 2024.

Om gelaagd glas of veiligheidsglas te produceren moeten verschillende glaslagen samen gebonden worden door middel van een tussenlaag. Die tussenlaag dient als bescherming: het helpt de energie van een impact op het glas te absorberen, zodat de scherven eraan blijven kleven. Daarvoor wordt hoofdzakelijk polyvinylbutyral gebruikt. Een toepassing die steeds populairder wordt. In automotive en architecturale gebouwen was het gebruik van veiligheidsglas reeds wijd verspreid, maar die PVB folie is ook terug te vinden in zonne­panelen, bij de productie van textiel, lithium-ion cellen, speciale coatings … Genoeg kansen op een tweede leven dus. Vandaag krijgt echter slechts 9% van gelaagd glas een tweede leven. De rest gaat naar verbranding en storten. Hoog tijd dus om te onderzoeken hoe dit PVB folie en glas het beste gesorteerd en gerecycleerd kunnen worden. Dat is dan ook het uitgangspunt van het Sunrise project, dat loopt sedert 1 juni en kan rekenen op een bijdrage vanuit Europa van net meer dan 8 miljoen euro en waar twintig partners vanuit zeven Europese landen in participeren. 

De PVB tussenlaag in gelaagd glas dient als bescherming: het helpt de energie van een impact op het glas te absorberen, zodat de scherven eraan blijven kleven.

Scheiding op basis van verschillende technologieën

Het uitgangspunt daarvoor wordt de ont­wikkeling van een tool die in staat is om het glas en de folie van elkaar te scheiden. Men kijkt daarvoor in de richting van meerdere sensoren tegelijk. Denk aan Raman, IRS, fluorescentie, optische spectroscopie … Onder­steund door algo­ritmes op basis van artificiële intelli­gentie, moet deze hardware het mogelijk maken om een geavanceerd sorteer­systeem te bouwen dat zelfs op industrieel niveau kan meedraaien om glas en PVB folie efficiënt van elkaar te scheiden en tot zuivere stromen te komen die zich makkelijk verder laten verwerken. Het PVB zal bovendien gevalideerd worden op zijn optische zuiverheid, zodat het weer kan dienen als tussenlaag in toekomstige glaspartijen van gelaagd glas. Daarmee wil het Sunrise project de kringloop van PVB dus volledig kunnen sluiten. Maar alles begint natuurlijk met de kwaliteit van de inkomende stromen. Sunrise zal daarom ook onderzoeken wat de best practices zijn om gelaagd glas in te zamelen en op te slaan om daaruit een protocol te ontwikkelen. 

Minder PVB verbranden of storten

Door de toepassing zou er 1,25 miljoen ton gelaagd glas gerecycleerd kunnen worden, net als 125.000 ton PVB. Op die manier hoopt Sunrise een aanzienlijke, positieve impact te hebben op het milieu, de gezondheid en de veiligheid. PVB zou immers niet meer verbrand of gestort moeten worden, wat tegelijk het verbruik van fossiele bandstoffen en de CO2-emissies die gepaard gaan met de productie van virgin PVB kan verminderen. Door de economische leefbaarheid en het marktpotentieel van deze scheidingstechnologie te verbeteren, kan er meer toegevoegde waarde gecreëerd worden en zullen er nieuwe jobs en grondstoffen volgen, hier in Europa.    

De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

iStock-984792942
Lees het gehele artikel

Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

New West Gypsum Recycling België is er als eerste wereldwijd in geslaagd om gerecycleerde gipskorrels van 1,6 tot 4 mm te produceren

Top: gipsplaten worden gipsplaten

New West Gypsum Recycling België is er als eerste wereldwijd in geslaagd om gerecycleerde gipskorrels van 1,6 tot 4 mm te produceren, terwijl het sectorgemiddelde 14 mm bedraagt. Daarmee kan het bedrijf nu perfect inspelen op de wensen van gipsplaatproducenten. En wist u dat gipsplaten zich trouwens voor 100% laten recycleren, telkens opnieuw, zonder aan kwaliteit in te boeten?

Flop: kunststof verwarmingsbuizen

Sommige producten bevatten wel recycleerbare materialen maar zijn toch niet te recycleren. Een voorbeeld daarvan zijn verwarmingsbuizen voor vloerverwarming. Die bestaan uit verschillende lagen kunststof die niet van elkaar te scheiden zijn, waardoor deze recycleerbare materialen verloren gaan.   

Nieuwe collectie koffers uit gerecycleerde kunststoffen

Nieuwe collectie koffers uit gerecycleerde kunststoffen
Lees het gehele artikel

SUEZ, LyondellBasell en Samsonite hebben hun samenwerking immers uitgebreid om een nieuwe ­collectie duurzame koffers te produceren: de Magnum Eco koffercollectie. Deze collectie is ontstaan uit expertise van Quality Circular Polymers (QCP), de joint venture tussen SUEZ en LyondellBasell, op het gebied van recyclage van hoogwaardige polymeren. Samsonite toont zo dat post-consumer kunststoffen een nieuw leven kunnen krijgen om zo het gebruik van virgin materialen te verminderen.

Nieuwe collectie koffers uit gerecycleerde kunststoffen
Dankzij het gebruik van de innovatieve Recyclex™ technologie zijn de buitenschalen volledig gemaakt van gerecycleerde kunststoffen

Voortbouwend op het succes van de lancering van de S’Cure ECO lijn in 2019 en met het oog op het behoud van natuurlijke grondstoffen, lanceert Samsonite, bekend om de kwaliteit en duurzaamheid van zijn producten, zijn nieuwe Magnum ECO lijn koffers gemaakt van secundaire kunststoffen. De marktleider in de bagage-industrie heeft opnieuw een beroep gedaan op QCP voor zijn expertise in het recycleren en terugwinnen van kunststoffen om te helpen bij het ontwerp van deze collectie. De koffers zijn ontworpen in Europa en gemaakt van huishoudelijk plastic afval uit Nederland en België, zoals plastic flessen en yoghurtpotten. Zo bevat de grote koffer het equivalent van 483 yoghurtpotten en 14 plastic flessen. Dankzij het gebruik van de innovatieve Recyclex™ technologie zijn de buitenschalen volledig gemaakt van gerecycleerde kunststoffen en is de binnenstof eveneens ontwikkeld op basis van 100% gerecycleerde petflessen. De nieuwe Magnum ECO collectie illustreert het gezamenlijke engagement van QCP en Samsonite om producten te ontwikkelen waarin gerecycleerde kunststoffen zijn verwerkt en die een kleinere koolstofvoetafdruk hebben.

Ecologische voetafdruk verkleinen

Christine Riley Miller, Samsonite’s Director of Sustainability, ziet deze innovatie als onderdeel van een breder plaatje: “We zijn voortdurend op zoek naar nieuwe manieren om onze ecologische voetafdruk in al onze activiteiten te verkleinen. Dus ook via innovatie bij de vervaardiging van onze producten, zo dragen wij ons steentje bij aan het hergebruik van plastic afval.” Deze nieuwe samenwerking komt er nadat QCP in december 2020 de kunststoffenrecyclagefabriek van TIVACO in België heeft overgenomen. Met een productiecapaciteit van gerecycleerd materiaal van ongeveer 22.000 ton per jaar, brengt deze nieuwe fabriek de totale plastic recyclagecapaciteit van de joint venture op ongeveer 55.000 ton.

Nieuwe collectie koffers uit gerecycleerde kunststoffen
De nieuwe Magnum ECO collectie illustreert het gezamenlijke engagement van QCP en Samsonite om producten te ontwikkelen die een kleinere koolstofvoetafdruk hebben.

Concrete oplossing voor de circulaire economie

Ook de partners van de joint venture zijn trots op het resultaat. “De Samsonite Magnum Eco koffer is een perfecte demonstratie van hoe waardevolle plastic grondstof weer tot leven wordt gewekt. Dit gerecycleerd materiaal, polymeren uit ons CirculenRecover gamma, biedt de reizigers een duurzaam product. We zijn vereerd om samen met Samsonite deel uit te maken van deze duurzame oplossing om een einde te maken aan plastic afval in het milieu, en we streven ernaar om voortdurend te innoveren om aan de behoeften van onze klanten te voldoen,” aldus Richard Roudeix, LyondellBasell Senior Vice President Olefins en Polyolefins voor Europa, het Midden-Oosten, Afrika en India. Jean-Marc Boursier, SUEZ Group Executive Vice President voor Frankrijk en regio Operations vult aan: “R&D, een echte motor van groei en differentiatie voor de Groep SUEZ, in combinatie met onze expertise in het recycleren van hoogwaardige polymeren, hebben een belangrijke rol gespeeld in de creatie van dit nieuwe gamma koffers. Wij zijn er trots op dat wij onze klanten concrete oplossingen en technologieën voor de circulaire economie kunnen aanbieden. Wij zien er bijzonder nauwlettend op toe dat de traceerbaarheid, de naleving en de duurzaamheid van het plastic dat wij recycleren, samen met LyondellBasell, binnen de joint venture QCP, gewaarborgd zijn.”   

Circulaire economie. Een ambitieuze visie voor België

Circulaire economie
Lees het gehele artikel

Het document ‘Visie Circulaire Economie 2030’ wil een roadmap vormen voor de komende tien jaar, waarbij circulariteit de motor is van groei en welvaart. Vanessa Biebel, executive manager van het competentiecentrum Sustainability en Circulaire economie, vat de belangrijkste handvaten die het document aanreikt samen.

Het is niet de eerste keer dat het VBO zich waagt aan een visie rond duurzaamheid. Drie jaar geleden bundelde het al inzichten rond energie en mobiliteit. “Als VBO is het belangrijk om de juiste richting voor de toekomst aan te geven. Circulariteit gaat echter bijzonder breed en is moeilijk in één silo te vatten. Daarom zijn we er trots op dat we input gekregen hebben van zoveel verschillende sectoren om tot één gezamenlijke visie te komen”, opent Biebel. En die visie mag bijzonder ambitieus genoemd worden. VBO wil dat België zijn koppositie die het vandaag heeft behoudt en zelfs verder uitbouwt op de lange termijn. “Want dat is de manier om de competitiviteit van onze bedrijven te waarborgen, nieuwe jobs te creëren en tegelijk voor eigen grondstoffen te zorgen.”

Vijf ambities realiseren vraagt om samenwerking

Om dat te realiseren schuift het VBO vijf ambities naar voren. Het gaat om het maximaliseren van de beschikbaarheid van materialen, het koploper zijn in circulair ontwerp en productie, circulaire gebruiksmodellen en het hoogwaardig terugwinnen van materialen en sterk zijn in het gebruik van enablers voor de circulaire economie. “Ambities die heel breed blijven, maar tegelijk wel allemaal dezelfde richting uitwijzen”, geeft Biebel aan. Om die te realiseren zal er in de eerste plaats moeten ingezet worden op meer samenwerking. “Tussen de verschillende administraties (federaal en gewestelijk) onderling, tussen overheden en bedrijven maar ook tussen bedrijven over alle sectoren heen. Het is belangrijk om als België één stem te laten luiden in Europa om te zorgen voor een gelijk speelveld tussen alle lidstaten. Met deze visie geven we alvast zelf het goede voorbeeld. ”

Vanessa Biebel
Vanessa Biebel: “Afval stopt niet aan de grenzen. Vandaar dat het belangrijk is om een open Europa te creëren om elke stroom zo hoogwaardig mogelijk te verwerken.”

Ondersteunend beleidskader nodig

Het VBO verwacht van de overheden in ons land dat ze maximaal inzetten op een ondersteunend beleidskader. Biebel: “De haalbaarheid van deze visie hangt nauw samen met de inzet op twee katalysatoren: innovatie en een open economie. Leg doelen en objectieven vast, maar laat voldoende ruimte aan de bedrijven om zelf de weg ernaartoe uit te stippelen. Om innovatie mogelijk te maken en niet af te remmen. Dat is nu meer dan ooit nodig. Afval stopt ook niet aan de grenzen. Vandaar dat het belangrijk is om een open Europa te creëren om elke stroom zo hoogwaardig mogelijk te verwerken. Covid-19 heeft veel problemen blootgelegd, bijvoorbeeld de materiaalschaarste die ontstaan is en de bijhorende prijsstijgingen. We moeten dit momentum aangrijpen om een duurzame relance op het getouw te zetten. Om sneller te schakelen richting circulaire economie.”

Benchmarking aan de hand van indicatoren

Van zijn kant uit wil het VBO werk maken van benchmarking. Aan de hand van de tien indicatoren die Eurostat naar voren schuift, wil het VBO vanaf volgend jaar en daarna twee jaarlijks het scorebord opmaken. “Dit moet ons een idee geven van hoe ver we staan, ten opzichte van onze eigen ambities, maar ook ten opzichte van andere landen. De indiciatoren kunnen bovendien helpen om mogelijke juridische obstakels te identificeren en uit de weg te helpen. De weg naar een circulaire economie zal sowieso een stappenplan zijn. We willen er met alle federaties en stakeholders hard aan werken om ze realiteit te laten worden”, besluit Biebel.    

De top en flop in elke schakel van de ­circulaire economie

Black bottles Mock-Up – Image. Closeup
Lees het gehele artikel

Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voor­beelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet ­recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Derbigum ontwikkelde met zijn NT product een reeks dakbanen, onderlagen en lijm die 100% recycleerbaar zijn en voor 25% tot 30% uit gerecycleerde grondstoffen bestaan.

Top: recupereerbare daken

Derbigum ontwikkelde met zijn NT product een reeks dakbanen, onderlagen en lijm die 100% recycleerbaar zijn en voor 25% tot 30% uit gerecycleerde grondstoffen bestaan. Bovendien worden de dakbanen op het einde van de levensduur teruggenomen voor recyclage.

Flop: ondoordachte drankverpakkingen

Voorbeelden zat van drankverpakkingen die door de recyclagemazen glippen. In de glasrecyclage worden zwarte flessen door hun kleur aangeduid als steen en niet als glas. Plastic flessen in exotische kleuren zijn recycleerbaar, maar worden niet gerecycleerd omdat er te weinig vraag naar deze kleuren is.    

Afvalverbranding speelt ook in circulaire economie cruciale rol

Lees het gehele artikel

In een ideale circulaire economie is er geen restafval meer en kan elk materiaal eindeloos nieuwe levens krijgen. Maar zover zijn we vandaag nog niet. We kunnen nog niet alles op een rendabele manier recycleren. De komende jaren zal er dus nog voldoende capaciteit moeten zijn voor eindverwerking, hetzij via verbranding, hetzij via storten. Een gesprek met Karl Vrancken, senior expert on circular economy bij VITO over de plaats van afvalverbranding in onze huidige maatschappij.

“We zullen de komende jaren onze verbrandingscapaciteit voor restafval nog broodnodig hebben”, opent Vrancken overtuigd. “Ook wanneer je een goed circulair beleid op de rails krijgt, heb je nog steeds veilige afvoerkanalen nodig voor de restfractie. Dat is wat overblijft nadat we onze best gedaan hebben om zo goed mogelijk te hergebruiken en te recycleren. Er zijn nu eenmaal materialen die te vervuild of te gevaarlijk zijn om een tweede leven te geven. Terwijl we die grenzen technisch proberen te verleggen, kunnen we het bestaande restafval wel een nuttige toepassing geven door te kiezen voor ve

Circulaire economie

De nabijheid van industrie betekent meestal veel mogelijkheden voor warmtelevering.

rbranding met energierecuperatie. Het storten van brandbaar afval is al langer verboden. De warmte die vrijkomt bij de verbranding wordt typisch omgezet naar elektriciteit, maar nu komen er ook meer en meer toepassingen om in de buurt warmte te leveren, dat kan ook in de vorm van stoom.” Hebben onze verbrandingsovens voldoende capaciteit ter beschikking? Voor Vrancken is het antwoord op die vraag volmondig ja. “Vlaanderen voert inderdaad een beleid om die capaciteit te beperken en in de toekomst zoveel mogelijk af te bouwen, om zo een stimulans voor meer recyclage te vormen. Maar het is een beleid dat vijf à tien jaar vooruit kijkt, zodat er geen tekorten ontstaan. In bepaalde regio’s is er een overcapaciteit door te grootschalige installaties. Die moeten dan gevoed worden met afval uit andere landen.”

Naar een andere aanpak van restafval

Momenteel gaat Vlaanderen uit van het zelfvoorzieningsprincipe. De afvalverbrandingsinstallaties moeten het eigen afval kunnen verwerken. Niet meer, niet minder. Door voldoende druk op deze capaciteit te houden, wil men verhinderen dat er nog recycleerbare stromen verbrand worden. Dat wil echter niet zeggen dat de rol van restafval niet aan het veranderen is. En we dus ook het systeem moeten tegen het licht houden. “Onze inspanningen om afval in te zamelen en te recycleren zijn op steeds toenemende volumes gericht. Hoe hoger het percentage aan verpakkingen dat we ophalen, hoe beter we scoren. Meer is beter. Maar is dat wel zo?”, vraagt Vrancken zich af. “In een circulaire wereld gaan we onze manier van denken volledig moeten omdraaien. Als ik een product wil maken, kan ik bijvoorbeeld aangeven welk gerecycleerd materiaal ik daarvoor nodig heb, aan welke specificaties het moet voldoen. En dan kan ook het inzamelsysteem erop afgestemd worden. Wanneer we dat op een doorgedreven manier in de praktijk brengen en dus meer zuivere recyclagestromen produceren, zullen we tegelijk ook meer restresidu produceren. En zullen we misschien ook tevreden moeten zijn met tijdelijk laagwaardige toepassingen voor het restafval. Zo blijft afvalverbranding een belangrijk deel uit maken van het volledige plaatje.”

Hoe verbrandingsovens beoordelen?

Wanneer verbrandingsovens de komende jaren aan het einde van hun levensduur of hun vergunning komen zullen er misschien wel nieuwe criteria gebruikt moeten worden om ze op hun waarde te toetsen. Vrancken schuift er enkele naar voren. “Welke mogelijkheden zijn er in de buurt om warmte af te zetten? Hoe bereikbaar is de installatie? Staat hij centraal in het gebied dat bediend wordt? Kan het transport over water gebeuren? De eerste en de laatste kilometer vormen hier meestal het probleem, aangezien daar een overslagactiviteit aan verbonden is. Maar als je vlotte verbindingen en de nabijheid van de industrie kan combineren, dan ben je al een heel eind op weg. Ten derde moeten we ook evalueren hoe groot de installatie moet zijn om efficiënt en rendabel te zijn.” Vrancken benadrukt dat hij geen bepaalde verbrandingsoven wil viseren. “Elke situatie is specifiek en moet vanuit zijn eigen context bekeken worden. Maar deze elementen kunnen mensen helpen om ook de meerwaarde van een verbrandingsoven te beseffen. Want ze spelen een nuttige rol in het hele verwerkingssysteem.”   

De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

top2-kopieren
Lees het gehele artikel

In een circulaire economie staat recyclage centraal, zodat producten (en hun bestanddelen) steeds een nuttige toepassing krijgen. Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkele uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Top: paarse zak voor P+MD

De paarse zak verzamelt naast het klassieke pmd-afval ook andere harde (yog-hurtpotjes, botervlootjes en groenteschaaltjes) en zachte (folies en zakjes) kunststoffen. De eerste testprojecten in 2016 toonden aan dat er meer selectief werd ingezameld en dat er minder restafval werd aangeboden. Ook worden roze zakken gebruikt voor de aparte inzameling van bijkomende kunststoffen.

Flop: glas uit gebouwen

Voor verpakkingsglas haalt België een recyclagepercentage van bijna 100%. Toch is er nog potentieel voor meer, vooral voor vlakglas. Zo verdwijnt er naar schatting jaarlijks zo’n 50.000 ton recycleerbaar glasafval door ramen niet apart te houden op grote sloop en renovatiewerven.  

Eindverwerking: De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

naamloos-1-kopieren-5
Lees het gehele artikel

In een circulaire economie staat recyclage centraal, zodat producten (en hun bestanddelen) steeds een nuttige toepassing krijgen. Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Eindverwerking – Top: energierecuperatie

Als afval niet recycleerbaar is, kan het op verschillende manieren in energie worden omgezet: via verbranding of vergisting. Zo zal de nieuwe biostoomcentrale van Bionerga in Beringen 200.000 ton huishoudelijk en gelijkgesteld afval verwerken tot warmte dat via een nog aan te leggen warmtenet bij naburige bedrijven zal terechtkomen. Jaarlijks wordt 15 tot 30% van het afval verwerkt tot energie.

Eindverwerking - Flop: zwerfvuil en sluikstorten

Eindverwerking – Flop: zwerfvuil en sluikstorten

Er belandt nog steeds heel wat afval op plaatsen waar het niet thuishoort. Zo werd er in 2016 langs Vlaamse snelwegen en gewestwegen alleen al bijna 3.000 ton zwerfvuil opgeruimd. Door doorgedreven handhaving en sensibiliseringscampagnes wil de overheid mensen bewust maken van het probleem en aanzetten om overal te blijven sorteren.  

De Pen | Hugo Geerts, zaakvoerder EVANAR bv

Lees het gehele artikel

Circulaire economie: utopie of werkelijkheid?

De Vlaamse Regering heeft zich als doelstelling gesteld om tegen 2050 onze economie volledig circulair te maken. Is dat haalbaar en realistisch? Ik vrees van niet. We kunnen gelukkig wel vaststellen dat vele bedrijven stappen vooruit willen zetten richting een circulaire economie. Het succes van de oproepen van de OVAM om projecten in te dienen, bewijst dit. Deze projecten zijn vaak gebaseerd op nieuwe en frisse ideeën. Het zijn echter ook meestal kleine projecten die zonder subsidie niet economisch haalbaar blijken te zijn.

Dat wil niet zeggen dat grotere bedrijven stil zitten. Ook zij zoeken nieuwe technieken om hun productieprocessen en producten meer circulair te maken, en hechten steeds meer belang aan het ontwerp van hun producten. De bedrijfsfederaties ondersteunen hen daarbij. Maar de ideale wereld hebben we nog lang niet bereikt.

En wat doet de Vlaamse overheid? Artikel 16 van het decreet van 23 december 2011 betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen bepaalt dat in de bestekken van de Vlaamse overheid en van de lokale besturen bepalingen moeten opgenomen worden om de aankoop te bevorderen van enerzijds producten of diensten die, rekening houdend met de volledige levenscyclus, bijdragen aan het beter sluiten van materiaalkringlopen of een lagere milieu-impact hebben dan vergelijkbare alternatieven. Anderzijds uit afvalstoffen teruggewonnen grondstoffen of producten die daaruit vervaardigd zijn. Heel mooi in theorie, maar in de praktijk spijtig genoeg nog dikwijls niet ingevuld, alhoewel deze decretale verplichting nu dus al meer dan acht jaar bestaat. Gebrek aan kennis bij deze besturen of het gevolg van lobbywerk van bepaalde sterke actoren in het veld?

Een belangrijke rol ligt ook bij de consument. Kan u zich voorstellen dat er in 2050 geen restafval meer is? Dat iedere burger zijn afval perfect gescheiden houdt of thuis composteert? 2050 is inderdaad nog ver weg: dertig jaar om precies te zijn. De technologie zal ongetwijfeld nog grote vorderingen maken en zo een bijdrage leveren om onze economie meer circulair te maken. Ik kan me echter niet voorstellen dat tegen 2050 alle problemen technologisch opgelost zullen worden.

En wat is misschien wel de grootste hindernis? Het Vlaamse afval- en materialenbeleid is nu bijna veertig jaar oud. En we hebben grote sprongen voorwaarts gemaakt. Ondanks wat sommige sceptici beweren, staat Vlaanderen nog steeds aan de top inzake afval- en duurzaam materialenbeleid. Maar Vlaanderen is maar een stipje op de wereldkaart. We zijn in sterke mate afhankelijk van wat we invoeren. Zijn we in staat om al die grote multinationals in een keurslijf te steken zodat ze alleen maar 100% circulaire producten op de Vlaamse markt brengen? Of is onze markt te klein?

Of kunnen we ons voorstellen dat ontwikkelingslanden binnen dertig jaar heel hun beleid op hetzelfde niveau zullen kunnen brengen als waarnaar we in Vlaanderen streven? Of zelfs sommige wat we noemen ontwikkelde landen? We hebben wel bijna veertig jaar voorsprong. Ten slotte nog een laatste bedenking. Ook de Europese Unie beseft dat de toekomst in de circulaire economie ligt. Maar de EU is een organisatie waar steeds naar compromissen gezocht moet worden. En dat geeft dikwijls problemen om heel vooruitstrevend te zijn. Denken we maar aan de discussies over een klimaatneutraal Europa tegen 2050.

Ondanks deze eerder negatieve (maar voor mij realistische) bedenkingen betekent dit niet dat we onze schouders moeten ophalen en stoppen met alle acties. Integendeel, laat dit een aansporing zijn om er extra tegen aan te gaan en te proberen ook buiten Vlaanderen iedereen mee te trekken. Vlaanderen moet ambitieus en vooruitstrevend blijven. Iedere stap vooruit draagt bij aan een betere wereld en aan de oplossing voor de klimaatproblematiek.

NL | Grondstoffenpioniers vinden elkaar: De Clique toost op sterk partnership met Tekkoo.

naamloos-1-kopieren-1
Lees het gehele artikel

De Clique en Tekkoo slaan de handen ineen om de circulaire economie werkelijkheid te laten worden. De Clique heeft als missie afval weer tot grondstoffen te maken. Grondstoffen om Nederlandse steden mee te bouwen, voeden en aan te kleden. Een circulaire ambitie waar investeerder Tekkoo geheel achter staat. Bas van Wieringen geeft aan: ‘De Clique heeft een ervaren team dat al eerder heeft laten zien dat je veel impact kan maken als je visie combineert met goed ondernemerschap.’ Ook volgens Bas van Abel van de Clique was het niet meer dan logisch om deze samenwerking aan te gaan: ‘Naast financiering brengt Tekkoo een bak aan ervaring mee op gebied van circulair ondernemen. Die ervaring kunnen we goed gebruiken want we hebben grote ambities!’

Tekkoo is een bedrijf van innovatiedoeners dat ondernemers helpt circulaire innovaties op de markt te brengen. Niet alleen door te praten en te investeren, maar door ook zelf de handen uit de mouwen te steken en mee te werken. Het bekendste voorbeeld is PeelPioneers, opgericht door Tekkoo en Sytze van Stempvoort. PeelPioneers verwerkt in haar eigen fabriek sinaasappelschillen van onder andere supermarktketen Jumbo tot pulp voor diervoeder en etherische olie. Deze olie dient als ingrediënt voor hygiëneproducten en humane voeding. Daarmee wordt de circulaire keten van sinaasappelschillen gesloten.

De Clique heeft in Utrecht al een twintigtal restaurants en cateraars die gebruik maken van de CO2-vrije grondstoffenservice. Daar wordt een veelvoud aan gescheiden grondstoffen opgehaald, denk aan sinaasappelschillen, koffiedik en andere biostromen. Partners van De Clique (zoals PeelPioneers) maken van deze grondstoffen verschillende producten die weer afgenomen worden door de klanten van de grondstoffenservice.

Samen hebben De Clique en Tekkoo de ambitie om in 2020 meer dan 100 Utrechtse bedrijven te gaan bedienen. Tekkoo gaat haar expertise inzetten om de kosten van de duurzame logistiek te minimaliseren. Daarnaast wil het bedrijf de positieve impact van de logistiek en de producten inzichtelijk gaan maken.

Een blauwdruk voor opschaling naar andere steden is het doel waar De Clique en Tekkoo samen naartoe werken in 2020. ‘Met de expertise van Tekkoo kunnen we een gezond bedrijf neerzetten en daarmee onze ambitie waarmaken: Laten zien dat de lineaire economie echt outdated en onnodig is’, aldus Anja Cheriakova van De Clique. Lindy Hensen van Tekkoo sluit zich daarbij aan: ‘Met de snelle opschaling van De Clique zullen we laten zien dat het anders en beter kan.’

De top en flop in elke schakel van de circulaire economie

top-kopieren
Lees het gehele artikel

In een circulaire economie staat recyclage centraal, zodat producten (en hun bestanddelen) steeds een nuttige toepassing krijgen. Dat kan maar door op verschillende momenten in de levensfase van een product doordacht te werk te gaan. Er zijn in België heel wat circulaire topvoorbeelden te vinden: productontwikkelaars die aandacht hebben voor ecodesign, bedrijven die producten maken met gerecycleerde materialen, initiatieven die de selectieve inzameling van verschillende soorten afval bevorderen … Maar voor elk van die goede voorbeelden zijn ook tal van flopvoorbeelden te vinden. Wereldwijd komen er nog elk jaar miljarden tonnen nieuwe producten op de markt die niet recycleerbaar zijn, waar geen selectieve materialen aan te pas kwamen, die niet selectief worden ingezameld … Deze rubriek toont voor elke schakel van de circulaire economie enkele mooie realisaties en ook enkel uitdagingen, of anders gezegd: de top en de flop.

Top in ecodesign: geluid dempen met pvc afval

De voorbije 25 jaar ontwikkelde Deceuninck tal van producten en processen om gerecycleerde pvc te verwerken. Dat leidde onder meer tot de productie van geluidswanden die grotendeels bestaan uit gerecycleerd U-PVC en die zelf voor 100% recycleerbaar zijn.

Flop in ecodesign: onherstelbare wasmachines

De meest voorkomende fout bij sommige wasmachines is een defecte LNK fiche. Herstellingskost: om en bij de 1,5 euro. Helaas kan de fiche bij verschillende merken niet worden vervangen omdat de producent alle elektronische onderdelen in een gel heeft vastgemaakt.